SỰ PHÂN ĐỊNH

Nhưng làm sao để biết đâu là ý riêng của chúng ta và đâu là thánh ý Thiên Chúa? Do ơn gọi và tính khí của mình, Catarina dễ dàng nhận thấy con người thường coi trọng ý riêng hơn ý Chúa. Chị thấy rằng để dễ dàng đón nhận thánh ý Thiên Chúa, cần phải có sự "thận trọng", một sự phân định phát xuất từ tình yêu và hướng chúng ta tới những lời mời gọi riêng Thiên Chúa dành cho mỗi người trong mỗi hoàn cảnh. Bởi vì thánh ý Thiên Chúa không là gì khác ngoài tình yêu, chúng ta thực thi thánh ý này khi cân nhắc, chọn lựa những gì tốt nhất để nuôi dưỡng tình yêu trong mỗi hoàn cảnh. Và rồi, tình yêu sẽ cho chúng ta thấy rõ và nhận ra thánh ý Thiên Chúa, và điều này sẽ làm cho chúng ta kiên nhẫn hơn, dịu dàng hơn, và dễ dàng đón nhận Thiên Chúa và người khác.

Vì thấy cuộc đời và hoạt động của mình thường bị người khác chi phối, nên Catarina nhấn mạnh đến tầm quan trọng cần phải có sự cân nhắc khi lãnh đạo và hướng dẫn người khác, vì tính ích kỷ của chúng ta có thể trở nên rất nguy hại khi chúng ta nắm giữ một chức vụ nào đó. Cách thức chúng ta hành sử quyền bính có thể hạn chế, thay vì đem lại tự do cho người khác. Nhưng nếu biết cẩn thận hướng dẫn, chúng ta có thể giúp người khác dễ dàng đón nhận thánh ý Thiên Chúa hơn là ý riêng của chúng ta.
Catarina cũng nhận thấy cần phải thận trọng trước những lỗi lầm của người khác. Sự phân định trong tình yêu giúp chúng ta nhìn thấy những yếu đuối của người khác cũng là những yếu đuối của chúng ta. Khi được thông cảm một cách tế nhị như thế, người ta sẽ dễ nhìn nhận lỗi lầm mà chúng ta muốn vạch ra cho họ, và sẽ sẵn lòng thay đổi hơn. Nhờ vậy, nhất là trong trường hợp "lời thật mất lòng", thì sự thận trọng cân nhắc này sẽ giúp chúng ta phân định thế nào là lòng yêu thương bác ái.
 

LÒNG TRẮC ẨN

Vốn là người khó tính và bướng bỉnh, Catarina nghiệm thấy lòng thương xót và trắc ẩn giúp chúng ta dễ dàng đón nhận thánh ý Chúa. Khi còn trẻ, Catarina hành hạ thân xác, còn khi đã trưởng thành, do sự thúc đẩy của tình yêu và lòng trắc ẩn tự bên trong, chị đã hiến dâng toàn thể cuộc đời mình. Bài học này không dễ đối với chị; chị thú nhận với người bạn là Daniella về nỗi khó khăn khi phải sống đúng với lời mình rao giảng cho người khác: "Tôi cảm thấy tôi thường hay tức giận và phê phán người khác."

Trong tác phẩm Đối thoại, Catarina nhắc lại lời Chúa Cha nói với chị: "Chẳng có gì trên thế gian này có thể cho con quyền xét đoán" người khác... "Làm như thế, con sẽ sai lầm trong xét đoán của mình. Nhưng con, và những người khác nữa, phải có lòng trắc ẩn, còn việc xét đoán thì để cho Cha." Khi đau khổ vì bị người khác hiểu lầm hay chỉ trích, Catarina dần dần hiểu rằng chúng ta chỉ nhìn thấy bên ngoài, trong khi Thiên Chúa nhìn thấu cõi lòng (1 Sm 16:7); chúng ta nhìn thấy lỗi lầm của con người, còn Thiên Chúa thì chú trọng đến sự chiến đấu và khát vọng điều thiện của họ. Nếu cố gắng nhìn với cặp mắt yêu thương của Thiên Chúa, chúng ta sẽ biết nhắm tới điều tốt của người khác hơn là những sai sót của họ, và như thế, thay vì xét đoán, chúng ta sẽ nhìn thấy lòng thương xót và trắc ẩn của Thiên Chúa.

Vì xác tín rằng tình yêu Thiên Chúa có thể đem lại điều tốt cho chúng ta trong bất cứ thử thách nào, chính Catarina chỉ nhắm đến tình yêu Thiên Chúa hơn là những phiền toái người khác gây ra cho chị. Cha Raymond kể lại rằng chị vẫn xuất hiện nơi công cộng để cầu nguyện dù biết rằng chị sẽ bị những người không ưa chế giễu và nhục mạ. Các chị em hay ghen tị trong hội mantellate đã nói xấu Catarina với các cha Đa Minh đến nỗi nhiều lần các ngài không cho chị rước Mình Thánh hoặc không giải tội cho chị. Khi chị chìm đắm trong cầu nguyện lâu giờ ở nhà thờ, các phụ nữ ấy thường "đá" chị và các thày phải "lôi chị ra khỏi nhà thờ như đồ rác rưởi." Tuy nhiên, cha Raymundo giải thích, Catarina đã biết lợi dụng từng lần một trong những kinh nghiệm này.

Đáp lại lời cầu nguyện của Catarina, Thiên Chúa ban cho chị ý muốn của Người. Cha Raymond ghi nhận rằng sau kinh nghiệm huyền nhiệm này, Catarina ngày càng hài lòng với tất cả những gì Thiên Chúa cho phép xảy đến trong đời chị. Tuy nhiên, sự hài lòng này không làm cho chị trở nên vô trách nhiệm hay thụ động trước điều xấùu; trái lại, chị hoạt động cho hòa bình và công lý một cách hăng say hơn. Nhưng khi những cố gắng của chị có vẻ không thành công, thì chị chọn lựa sự an bình nội tâm hơn là bực bội, tin tưởng rằng Thiên Chúa sẽ thể hiện công lý qua lòng trắc ẩn của chị thay vì qua sự giận dữ. "Ôi lòng trắùc ẩn đáng yêu... ngươi là nhựa thơm dập tắt cơn cuồng nộ và sự độc dữ của linh hồn. Lạy Cha từ ái, con xin Cha ban lòng trắc ẩn này cho mọi người." Đời sống của Catarina dạy cho chị hiểu rằng sự yếu đuối của người khác mà hôm nay chúng ta lên án, chính là tội mà ngày mai chúng ta sẽ vấp phạm nếu ân sủng Thiên Chúa không gìn giữ chúng ta. Một khi chúng ta cảm nghiệm được chân lý sâu xa này trong đời sống, thì sự cởi mở trước thánh ý Thiên Chúa, mà chỉ có lòng trắc ẩn mới có thể nuôi dưỡng được, sẽ tỏa lan vẻ đẹp và hương thơm ở mọi nơi chung quanh chúng ta.